منطق فازی، منطق بکاررفته در آیات قرآن

ابتدا به چند تعریف زیر توجه کنید.
منطق کلاسیک: منطقی ست که در آن گزاره ها فقط ارزش راست یا دروغ دارند که آنرا منطق ۰ و ۱ می نامند.
منطق چند مقداره: منطقی که علاوه بر ۰ و ۱ چند مقدار دیگر را نیز اختیار می کند.
منطق بینهایت مقداره: در این منطق ارزش گزاره ها می تواند هر عدد حقیقی بین ۰ تا ۱ باشد.
منطق فازی: نوعی از منطق بینهایت مقداره و در حقیقت یک ابتکار برای بیان رفتار مطلوب سیستم ها با استفاده از زبان روزمره. در واقه منطق فازی یک منطق پیوسته است که از استدلال تقریبی بشر الگوبرداری کرده است.
جایگاه منطق در برداشت از قرآن کریم
منطق صحیح و مناسب به عنوان مبنا و زیربنای فکری در علوم و بویژه در علوم اسلامی نقش اساسی دارد. از این رو تفسیر برخی آیات قرآن بدلیل عدم استفاده از منطق مناسب امکان پذیر نیست. آیات بسیاری در قرآن از مخاطب برهان و دلیل تقاضا کرده است که نشان از حاکم بودن منطق در قرآن است. زیرا بدون منطق نمی توان برهان آورد و استدلال استنتاج نمود. برای نمونه می توانید به آیات ۱۱۱ بقره – ۱۰۴ و ۱۰۵ اعراف – ۲۴ انبیا – ۱۷۴ نسا و …. مراجعه کنید. پس تقریبا جایگاه منطق قرآن برایمان روشن است.
منطق قرآن نمی تواند دو ارزشی باشد. به مثال زیر توجه کنید:
در آیه ۴۵ سوره عنکبوت آمده است: … ان الصلوه تنهی عن الفحشا و المنکر … – یعنی همانا نماز است که اهل نماز را از هر کار زشت و منکر باز می دارد. اگر به صورت جمله منطقی این مطلب را بیان کنیم داریم: اگر فردی نماز بجای می آورد آنگاه آن فرد از هر کار زشت و منکر باز داشته می شود. حال سوال اینست که اغلب افراد نماز بجا می اورند ولی بعضی اعمال که خود فحشا و منکرند نیز مرتکب می شوند. توجیه این عمل چیست؟  پاسخ این است که نماز خواندن یک مفهوم بینهایت ارزشیست. یعنی ارزش نماز اغلب نمازگزاران بین صفر و یک است. از طرف دیگر دوری از فحشا و منکر نیز می تواند بینهایت ارزشی باشد. یعنی ممکن است یک فرد مرتکب فحشا کوچک و یا متوسط و یا بزرگ و یا خیلی بزرگ شود. به عبارت دیگر اعمال منکر یا فحشا درجات بسیار زیاد دارند. لذا براساس یک منطق فازی می توان نتیجه گرفت که اگر درجه قبولی نماز یک فرد فرضا ۵۰٪ باشد این فرد حداقل به اندازه ۵۰٪ از فحشا و منکر به دور است و هر چقدر درجه قبولی نماز افزایش یابد حداقل به همان اندازه از فحشا و منکر دور می شود. تا جاییکه اگر درجه قبولی ۱۰۰٪ باشد این فرد ۱۰۰٪ از فحشا و منکر به دور است.برای اثبات این حرف به زندگی امامان و معصومین توجه کنید.
برای مثال هایی دیگر از این دست می توان به آیه الا بذکر الله تطمئن القلوب نیز اشاره کرد. گزاره شرطی این آیه را می توان به صورت “اگر انسان خداوند را یاد کند آنگاه به آرامش می رسد” بیان کرد. از شما می خوام که تحلیلی فازی برای این آیه بیان کنید….


دوستان خوبم. این مطلب خلاصه ای بود از مقاله شناسایی بخشی از منطق قرآن کریم تالیف دکتر علی وحیدیان کامیاد از اساتید دانشگاه فردوسی مشهد. با تشکر از این استاد محترم به خاطر دغدغه دینی-ریاضیاتی شان. ببخشید که این مطلب جالب ریاضی رو این همه خلاصه کردم.


۴۰ نظر پيرامون "منطق فازی، منطق بکاررفته در آیات قرآن"

  1. somayeh

    kheily kheily jaleb bood. :mrgreen:

    [پاسخ]

  2. jasem

    با سلام
    مطلبتون بسیار وبینهایت جالب بود .ممنونم
    باز هم بنویسید

    [پاسخ]

  3. پارسوال-ریاضیات سرشار از زیبایی

    سلام
    من ترم آخر هستم و موضوع انتخابی برای پروژه ی من ریاضیات فازی (منطق و تئوری مجموعه های فازی ) هست اگه اطلاعات مناسبی در این زمینه سراغ دارید ویا سایت یا وبلاگ مناسبی میشناسید ممنون میشم در اختیارم قرار بدین
    موید باشید

    [پاسخ]

  4. پارسوال-ریاضیات سرشار از زیبایی

    با سلام و تبریک به مناسبت نوروز باستانی
    یه مطلبی در حیطه ی فازی داده بودم که نمی بینمش تو سایت کاش اگه ایرادی داشت یه اطلاعی می دادین آخه اینجوری تو ذوق ادم می خوره

    [پاسخ]

  5. hossein

    karborde manteghe fazi dar mohandesie bargh chist?lotfan age sait ya weblogi ro midoonid begid.

    [پاسخ]

  6. پارسوال

    در جواب حسین آقا باید بگم که در حاطه ی برق منطق فازی در مباحث کنترل دخالت داره

    [پاسخ]

  7. ساره

    harf nadasht :)

    [پاسخ]

  8. saeid

    متشکرم

    [پاسخ]

  9. امین

    با سلام لطفاٌ یک تحقیق فارسی راجب ریاضیات فازی می خوام اگه لطف کنید ممنون میشم

    [پاسخ]

  10. مهدی

    لطفا نام اشخاصی که دراین زمینه تحقیقاتی داشته راند رابنویسید

    [پاسخ]

  11. smm

    جالب ولی ناقص

    [پاسخ]

  12. مجتبی

    سلام.لطفا اگه مطلب یا مقاله ای راجع به فازی در اقتصاد و مالی دارید برام ایمیل کنید.مچکرم

    [پاسخ]

  13. ali

    جالب بود اما کم

    [پاسخ]

  14. عماد هنرپرور

    سلام. از این طرز فکر خوشم اومد… ولی خیلی هم خوب نمی تونم هضمش کنم. چراکه فکر میکنم نماز خوندن و خطاکردن هر کدوم ورودی هایی هستند که انسان به سیستم خودش میده و اونها آرایه هایی از ماتریس حالت اون انسان رو تغییر می دهند. مانند خیلی ورودی های دیگر. و هنگام مواجهه انسان با یک ورودی دیگر (مثلا یک گناه که میتونه مرتکب بشه) این ماتریس در ماتریس ورودی (اون گناه) ضرب میشه و نتیجه ماتریس حالت جدید اون آدم هست که تعیین میکنه فرد اون گناه رو مرتکب میشه یا نه. من اینجوری فکر میکنم!

    [پاسخ]

  15. اسماعیلی فر

    با سلام خدمت آقای هنرپرور
    طرز تفکرتان جالب است. می توان روی آن فکر نمود. اما یه مساله جالبی رخ می دهد. اگر بخواهیم با تیزبینی روی مساله زوم کنیم می بینیم که ماتریس در واقع یک تابع از حاصلضرب دکارتی دو مجموعه در یک میدان است. یعنی درایه های یک ماتریس از یک میدان گرفته می شوند. حالا سوالی که مطرح است تعیین میدان درایه های ماتریس حالت یک انسان است.

    [پاسخ]

  16. fatemeh

    سلام . ممنون میشم اگه درمورد نظریه فازی و کاربردش در ریاضی بیشتر توضیح بدین .
    درضمن طرز فکر آقای هنرپرور هم جالب بود .

    [پاسخ]

  17. rogieh

    سلام می خوام در مورد کاربرد اعداد فازی در اقتصاد مطالبی بدونم شما لطف می کنین کمکم کنین :roll: ;)

    [پاسخ]

  18. سعید

    با سلام
    ممنون از مطلب تامل بر انگیزتون.

    تا کور شود ان کس که این معجزات را دست بردن شیطان در قران تلقی میکند .

    [پاسخ]

  19. صاد

    سلام علیکم .
    بله این درست است که به اندازه ی مثلا قبولی نماز و همینطور یاد خدا همانقدر بهره مند می شویم ، ولی ترازوی قرآن مثل ترازوی شما دو کفه هم ندارد ، چه رسد به چند و بی نهایت کفه ی منطق شما .
    یعنی منطق قرآن تقریبا هم منطق فازی نیست .
    بلکه یک کفه دارد و آنهم نه کفه ای ما بین صفر و یک ، حالا این کفه با مثلا نماز یا مثلا یاد خدا هر چه سنگین تر بشود : فی عیشة راضیه ، و هر چه سبک تر : فامه هاویه .
    یعنی هرچند نهایتی نداشته باشد سنگینی عمل ، ولی سبکی آن بقول شما به صفر نمی رسد که مابین صفر و یک باشد بقول شما .

    [پاسخ]

  20. احمدعلی یزدی

    سلام علیکم برادر .
    فکر نمی کردم شما هم صفر یک فکر کنید ؟!
    آخه در این چیه وبلاگ مطلبی دیدم که نشانی اینجا را داده بود ؟
    آخه گویا نظر ایشان در اینجا از ( صفر یک ) شما بی بهره نمانده !
    در حالیکه بقول منطق فازی قراره که اگر صد در صد تایید نفرمایید ، دستکم طبق قرآن شما یک در صدی در نظر بگیرید .

    [پاسخ]

  21. اسماعیلی فر

    با سلام
    چه جالب است که دو عزیز نظردهنده آخر هرجور که می خواهند صفر و یک فکر می کنند، دیگران رو به صفر و یک محکوم می کنند و جالب تر اینکه حتی نمی دانند تایید یا رد به چه معناست.

    [پاسخ]

  22. فاطمه قائمی نسب

    باسلام
    در پاسخ به جناب صاد بایدبگم اعمال مباح اعمالی هستن که انجام و عدم انجامشان تاثیری بر کارنامه ی اعمال ندارد پس ارزش گذاری در حیطه ی گناه و صواب برای انها صفر است
    آقای یزدی هم که اساسا با منطق صفر و یک خودشان سعی در القای این مفهوم دارند که هرچه برای ایشان قابل درک باشد درس و هرچه غیر قابل درک است نادرست و قابل تخریب است تبریک میگم جناب یزدی طرز فکر ارسطویی جالبی دارین ولی کاش ما هم بر سدر سایتمان می نوشتیم ورود افرادی که سیاه و سفید فکر می کنند ممنوع

    [پاسخ]

  23. جعفری

    با سلام
    من دانشجوی کامپیوتر هستم می خواستم بدونم از چه طریقی میتونم به مقاله دکتر وحیدیان دسترسی داشته باشم
    با تشکر جعفری

    [پاسخ]

  24. فرناز

    با سلام
    من دانش آموز سال دوم دبیرستان هستم و در حال حاضر مشغول کار بر روی مقاله ای در ارتباط با ریاضیات فازی می باشم اگر ممکن است اطلاعات بیشتری در این زمینه در اختیارم قرار دهید.
    با تشکر

    [پاسخ]

  25. sahar

    با سلام
    من دانش آموزپیش ریاضی هستم و در حال حاضر مشغول کار بر روی مقاله ای در ارتباط با ریاضیات فازی می باشم اگر ممکن است اطلاعات بیشتری در این زمینه در اختیارم قرار دهید. تا سه روز دیگه فوری
    با تشکر

    [پاسخ]

  26. elisa

    خوب است ولی مطالب به طور خلاصه مطرح شده

    [پاسخ]

  27. ali

    با سلام
    مقاله ای در مورد منطق فازی در حسابداری می خواستم.
    با تشکر

    [پاسخ]

  28. soniya

    سلام ببخشید من می خواستم بدونم چطور میشه با Q-BASIC برنامه ضرب ماتریس n*n نوشت

    [پاسخ]

  29. رضا

    سلام. جالبه. بله درسته. منطق فازی در قرآن بشدت کاربرد داره. اساسا بخاطر همینه که هر نسخه از تفسیر قرآن رنگ و بوی خاص خودشو داره. بر اساس منطق فازی هر کسی می تونه برداشت خاص خودش (چیزی که به نفع خودشه) رو از اون بهره برداری کنه. از زمان محمد تا الان هر کسی از اون (و از خدا) به نفع خودش بهره برده. مطلب خوبی بود. متشکرم.

    [پاسخ]

  30. جعفر

    از زمان درج این مطلب توسط دوستمون مدت زیادی میگذره اما من میخوام بدونم میشه مقاله کامل این مطلب رو هم ارائه بدن؟

    [پاسخ]

  31. mahsa

    salam
    nazaria jalebie mishe behem komak konid rajebe manteghe fazi dar narm afzare riazi va amar atelaati peyda konam
    mamnon misham azaton

    [پاسخ]

  32. محمد

    استدلال این مقاله علمی نیست . چگونه ثابت میشود که اگر “درجه قبولی نماز ۱۰۰% باشد”
    ۱۰۰% ازفحشا جلوگیری میکند ؟ چون درجه قبولی نماز غیر قابل اندازه گیری است نمیتواند مبنای استدلال باشد.

    [پاسخ]

  33. نوید محمدی

    روی برخی ازنتیجه گیری ها اختلاف سلیقه داریم…ولی قوه خلاقیت شما ستودنی است.

    [پاسخ]

  34. مریم

    من دانشجوی رشته ی کامپیوتر هستم ویک مقاله ی خوب در مورد منطق فازی می خواستم.اگر دارید لطفا برایم mail بزنید.

    [پاسخ]

  35. seyyed mehran

    من اصل مقاله رو نخوندم ولی به نظر باید خوب باشه چه طور می تونم اصل مقاله رو گیر بیارم؟

    [پاسخ]

  36. آرش

    من دانشجوی مهندسی نرم افزارم و در درس سیستمهای خبره در مورد منطق فازی مطالعه داشتم این مقاله یک مغلطه و دروغ بسیار بزرگ هست که افراد نا آگاهی که نمی دونن منطق فازی چیه رو دچار این توهم میکنه که منطق فازی که اتفاقا توسط یک ایرانی در آمریکا ارائه شده در قران قبلا اختراع شده در حالیکه مسائل مطرح شده در این مقاله در رابطه با قران رو میشه در سایر کتابهای مذهبی و آثار ادبی و غیره هم مشاهده کرد . منطق فازی ربطی به قرآن نداره . متاسفانه از این دست مغالطات توسط افراد ناآگاه یا فریبکار این روزها زیاد مطرح میشه و جای تاسف داره که در یک سایت دانشگاهی این مطالب مطرح میشه!
    رقم مغلطه بر دفتر دانش نکشیم
    سر حق بر ورق شعبده ملحق نکنیم
    از مدیر سایت میخوام که این مطلب رو حذف نکنه!

    [پاسخ]

  37. سارا

    با تشکر

    [پاسخ]

  38. قاسم محمدزاده

    سلام

    بسیار عالی بود ولی زیاد خلاصه شد.
    از قرار دادن شماره موبایل در سایت خودداری بفرمایید.

    [پاسخ]

  39. حسین حکم آبادی

    واقعاجالبه

    [پاسخ]

  40. شهروز

    شاهکار بود

    [پاسخ]

نظرات كاربران سايت